Η συζήτηση γύρω από τη δημιουργία δύο νέων πολιτικών φορέων, με επίκεντρο τον πρώην πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα και τη γνωστή από τις διαμαρτυρίες για το τραγικό σιδηρομικό δυστύχημα των Τεμπών Μαρία Καρυστιανού, επαναφέρει στο προσκήνιο ένα γνώριμο αλλά πλέον πιο σύνθετο ερώτημα για το ελληνικό πολιτικό σύστημα: υπάρχει χώρος για νέες πολιτικές εκφράσεις ή το εκλογικό σώμα κινείται πλέον περισσότερο με βάση τη συγκυρία και λιγότερο με σταθερές κομματικές ταυτότητες;
Οι τελευταίες πολιτικές διεργασίες, οι δημοσκοπικές καταγραφές αλλά και η ευρύτερη κοινωνική δυσαρέσκεια που καταγράφεται σε κρίσιμα ζητήματα της καθημερινότητας, δημιουργούν ένα περιβάλλον αυξημένης πολιτικής ρευστότητας. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, τα δύο υπό διαμόρφωση πολιτικά εγχειρήματα φαίνεται να επιχειρούν να εκφράσουν διαφορετικά ακροατήρια, παρότι κινούνται στον ίδιο ευρύτερο χώρο της αντιπολίτευσης.
Ο Αλέξης Τσίπρας εμφανίζεται να επιδιώκει μια πολιτική επανεκκίνηση με χαρακτηριστικά ευρύτερης κεντροαριστερής σύνθεσης. Σύμφωνα με τις έως τώρα πληροφορίες και τις δημόσιες παρεμβάσεις που έχουν προηγηθεί, το νέο εγχείρημα επιχειρεί να απευθυνθεί τόσο σε απογοητευμένους ψηφοφόρους του ΣΥΡΙΖΑ όσο και σε πολίτες που αναζητούν μια πιο συγκροτημένη εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης απέναντι στη Νέα Δημοκρατία. Η προσπάθεια αυτή δεν περιορίζεται μόνο στην επιστροφή ενός πρώην πρωθυπουργού στο πολιτικό προσκήνιο, αλλά συνδέεται και με την αναζήτηση ενός νέου αφηγήματος για την ευρύτερη Κεντροαριστερά.
Από την άλλη πλευρά, η Μαρία Καρυστιανού φαίνεται να εκφράζει ένα διαφορετικό πολιτικό και κοινωνικό ρεύμα. Η δημόσια παρουσία της, που συνδέθηκε έντονα με τα Τέμπη, έχει δημιουργήσει μια κάποια δυναμική ιδίως σε ψηφοφόρους που δηλώνουν αποστασιοποιημένοι από το παραδοσιακό πολιτικό σύστημα. Το ενδεχόμενο δημιουργίας πολιτικού φορέα γύρω από αυτό το πρόσωπο αντιμετωπίζεται από αρκετούς αναλυτές ως μια μορφή «αντισυστημικής» έκφρασης με στοιχεία κοινωνικής διαμαρτυρίας.
Η βασική διαφορά των δύο εγχειρημάτων φαίνεται να βρίσκεται ακριβώς εκεί: το πιθανό κόμμα Τσίπρα επιχειρεί να κινηθεί εντός του πλαισίου της θεσμικής πολιτικής εμπειρίας και της κυβερνητικής προοπτικής, ενώ το εγχείρημα Καρυστιανού δείχνει να αντλεί δύναμη περισσότερο από τη δυσπιστία προς το πολιτικό σύστημα και την ανάγκη εκπροσώπησης πολιτών που αισθάνονται ότι δεν εκφράζονται από τα υπάρχοντα κόμματα.
Οι επιπτώσεις στο πολιτικό σύστημα
Οι επιπτώσεις στο υπάρχον πολιτικό σκηνικό είναι σίγουρο ότι θα είναι πολλαπλές.
Ο πρώτος και άμεσος αποδέκτης των πιέσεων αναμένεται να είναι ο ΣΥΡΙΖΑ. Η πιθανή επιστροφή του Αλέξη Τσίπρα με νέο κομματικό φορέα ασφαλώς θα επιταχύνει μετακινήσεις στελεχών και ψηφοφόρων στον πρακτικά υπό διάλυση ΣΥΡΙΖΑ. Το ερώτημα που τίθεται είναι αν ο νέος σχηματισμός θα λειτουργήσει ως δύναμη ανασυγκρότησης του ευρύτερου προοδευτικού χώρου.
Πίεση ασφαλώς θα δεχθεί και το ΠΑΣΟΚ, που δεν μπορεί εδώ και χρονια να βρει βηματισμό και να τερματίσει την εσωστρέφεια. Παράλληλα, η παρουσία ενός κόμματος με χαρακτηριστικά κοινωνικής διαμαρτυρίας, όπως αυτό που αποδίδεται στην κ. Καρυστιανού, θα μπορούσε να επηρεάσει κόμματα που έχουν επενδύσει πολιτικά στην αντισυστημική ρητορική ή στην ψήφο διαμαρτυρίας.
Για τη Νέα Δημοκρατία, η εικόνα είναι πιο σύνθετη. Από τη μία πλευρά, η πολυδιάσπαση της αντιπολίτευσης θα μπορούσε να λειτουργήσει ευνοϊκά ως προς τη διατήρηση πολιτικής κυριαρχίας. Από την άλλη, η ανάδυση νέων πολιτικών φορέων αποτελεί ένδειξη ότι ένα σημαντικό μέρος του εκλογικού σώματος αναζητά νέες πολιτικές απαντήσεις, γεγονός που ενδέχεται να αυξήσει τις πιέσεις προς την κυβέρνηση σε ζητήματα θεσμών, καθημερινότητας και κοινωνικής εμπιστοσύνης.
Έγκυροι αναλυτές επισημαίνουν ότι το κρίσιμο στοιχείο δεν θα είναι μόνο οι αρχικές δημοσκοπικές επιδόσεις των δύο νέων κομμάτων, αλλά κυρίως η δυνατότητά τους να αποκτήσουν οργανωτική δομή, σταθερό πολιτικό στίγμα και πραγματικό πρόγραμμα και όχι λίστες με ευχολόγια.
Η ελληνική πολιτική ιστορία έχει δείξει ότι η κοινωνική δυναμική και η δημοσκοπική εκτόξευση δεν μετατρέπονται πάντοτε σε μακροχρόνια πολιτική επιρροή.
Το βέβαιο είναι ότι το πολιτικό σκηνικό εισέρχεται σε μία νέα περίοδο ανακατατάξεων. Η επόμενη φάση δεν θα κριθεί μόνο από τα πρόσωπα, αλλά από το κατά πόσο οι νέοι πολιτικοί σχηματισμοί θα μπορέσουν να εκφράσουν πειστικά κοινωνικές ανάγκες που παραμένουν ανοιχτές: την ανάγκη εμπιστοσύνης στους θεσμούς, την αναζήτηση πολιτικής αξιοπιστίας και την απαίτηση για αποτελεσματικές λύσεις σε μια περίοδο παρατεταμένης αβεβαιότητας.
Οι επόμενοι μήνες θα δείξουν…
EPIRUS NEWS
Σημ. Η εικόνα του άρθρου είναι αποτέλεσμα φηφιακής σύνθεσης και όχι πραγματικό φωτογραφικό στιγμιότυπο.
ioanninacarrental.gr
