Οι απλές καθημερινές σχέσεις

Γράφει ο Γιάννης Ξηντάρας, Ψυχολόγος*

Οι γονείς μας, τα παιδιά μας, οι φίλοι, οι οικογένεια…. όλα είναι σχέσεις! Στη δουλειά μας, στην γειτονιά, όπου και να βρεθούμε αλληλεπιδρούμε, συνδεόμαστε πολύ ή λίγο με άλλους ανθρώπους: όλα είναι σχέση.

Φυσικά και όλες οι σχέσεις δεν είναι εξίσου σημαντικές, ούτε έχουν την ίδια προτεραιότητα στην ζωή μας, όμως όλες οι σχέσεις μας αφορούν, μας απασχολούν και συχνά μας ταλαιπωρούν!

Παρεξηγήσεις, μικρές ή μεγάλες παρανοήσεις, ηθελημένα και μη ψέματα και λάθη, δυσκολεύουν τις επαφές μας , τις συζητήσεις μας, την συνεννόηση και τέλος, την σχέση μας με τους άλλους.

Ακόμη περισσότερο, αυτή την εποχή που είμαστε όλοι (λίγο ή πολύ) πιεσμένοι και αγχωμένοι με πράγματα, γίνονται ακόμη πιο δύσκολα, οι σχέσεις μας συχνά δοκιμάζονται και μαζί με αυτές και η υπομονή μας…

Περισσότερα

Τέσσερις λόγοι που βάζουμε εμπόδιο στην ανάπτυξη των παιδιών

Γράφει ο Γιάννης Ξηντάρας, Ψυχολόγος – Οικογενειακός Σύμβουλος  www.paidi-efivos.gr

Πολλές φορές οι γονείς θέλοντας να κάνουν καλό στα παιδιά τους, συμπεριφέρονται με έναν τρόπο που επιτυγχάνουν δυστυχώς το αντίθετο αποτέλεσμα. Συνήθως αυτός ο τρόπος αφορά διάφορες υπερβολικές μορφές διαπαιδαγώγησης κι όχι τις προθέσεις καθ’αυτές. Οι προθέσεις – μπορεί κανείς να υποθέσει – ότι είναι a priori καλές. Το πρόβλημα λοιπόν βρίσκεται στην υπερβολή.

  1. Υπερβολική αγωνία. Πολύ συχνό χαρακτηριστικό στην συμπεριφορά των γονιών απέναντι στα παιδιά τους είναι η αγωνία, ο φόβος, κυρίως μήπως πάθουν κάτι. Μην πέσουν, μην χτυπήσουν, μην τρομάξουν, μην φοβηθούν, μην ανησυχήσουν… ο κατάλογος είναι ατελείωτος!
  2. Υπερβολική καθαριότητα. Κάποιοι γονείς προτιμούν ένα καθαρό ρούχο, καθαρά χέρια και καθαρά γόνατα ακόμα κι αν το τίμημα είναι η “ψυχική αποστείρωση”. Αφήστε τα παιδιά να λερωθούν! Αφήστε τα να δοκιμάσουν, να παίξουν,… και ας λασπωθούν, ας λερωθούν κι αυτά και τα ρούχα τους! Η αίσθηση ελευθερίας για ένα μικρό παιδί είναι ανεκτίμητη και αναντικατάστατη.
  3. Υπερβολική προσδοκία. Η προσδοκία είναι μια τεράστια παγίδα. Είναι θα λέγαμε “σαν το αλάτι”. Σε λογική (μικρή) ποσότητα νοστιμεύει το φαγητό αλλά στην υπερβολική χρήση του γίνεται πρόβλημα και για την γεύση και για την υγεία συνολικότερα. Θέλουν προσοχή οι προσδοκίες μας (εδώ το ίδιο ισχύει και για τους ίδιους τους εαυτούς μας ως ενήλικες!). Πρέπει να μάθουμε να αγαπάμε τα παιδιά μας γι΄αυτό που είναι και γι’αυτό που μπορούν και όχι για αυτό που θα θέλαμε ή γι’αυτό που “θα έπρεπε”. Διαφορετικά τα καταπιέζουμε και τα φορτώνουμε ενοχές που δεν καταφέρνουν να μας ευχαριστήσουν…
  4. Υπερβολική σημασία για το ”τι θα πει ο κόσμος”. Έχουμε τις κεραίες μας τεντωμένες να αφουγκραστούμε την εκτίμηση των άλλων για εμάς, με αποτέλεσμα να απομακρυνόμαστε απ΄τον πραγματικό μας εαυτό, αυτό που αυθεντικά θέλουμε οι ίδιοι, θυσιάζοντας τις επιθυμίες μας και τις δυνατότητες μας στο βωμό της δημόσιας εικόνας. Υιοθετούμε πρότυπα από την τηλεόραση, τα περιοδικά, από κάθε τι άλλο έξω από εμάς καταπιέζοντας τον εαυτό μας να γίνουμε κάτι άλλο από αυτό που είμαστε. Και δυστυχώς πολύ συχνά παρασυρόμαστε από την λογική αυτή και αντιμετωπίζουμε έτσι και τα παιδιά μας: Nα είναι φρόνιμα, υπάκουα, καθαρά, καλοί μαθητές, χωρίς λάθη στην συμπεριφορά, στην εικόνα, στους τρόπους τους…
Περισσότερα

Ρίχνοντας λάδι στη φωτιά (ή όλα όσα πρέπει να αποφεύγουμε σε μία σχέση…)

Γράφει ο Γιάννης Ξηντάρας*

Στο κείμενο που ακολουθεί θα διαβάσετε –από την ανάποδη- όλες τις συμβουλές που βοηθούν για μια επιτυχημένη και αρμονική σχέση.

Αντιστρέφοντας τους όρους απλώς… ρίχνουμε λάδι στη φωτιά και αυτή νομοτελειακά φουντώνει! Τα πράγματα πάνε από το κακό στο χειρότερο, ένας αυτόανατροφοδοτούμενος φαύλος κύκλος που οδηγεί με ακρίβεια στη διάλυση του συστήματος.

Ακολουθούν οι κανόνες προς αποφυγή:

  1. Δεν ακούμε τον άλλον. Περιμένουμε απλά –αν το κάνουμε κι αυτό- να τελειώσει τη φράση του για να πούμε εμείς τη δική μας.
  2. Δεν αναγνωρίζουμε στον άλλον το δίκιο του. Ούτε καν μέσα από το υποκειμενικό του πρίσμα. Δίκιο έχουμε μόνο εμείς.
  3. Δεν υποχωρούμε με τίποτα και για κανέναν λόγο. Πρέπει να γίνει το δικό μας πάση θυσία.
  4. Οι γονείς μας ειδικά –αλλά και ότι έχει σχέση με το παρελθόν μας- είναι καλύτεροι από τους δικούς του: γονείς, αδέρφια, φίλοι, πτυχία, εμπειρίες και αναμνήσεις, όλοι και όλα είναι καλύτερα από τα αντίστοιχα δικά του –και έχουν και πάντα δίκιο.
  5. Του χρεώνουμε όλα τα λάθη, τις ζημιές, τα στραβά και τις κακοτοπιές της σχέσης. Μια λάθος επιλογή, ένα αναπάντεχο γεγονός, ακόμα και μια μπόρα το καλοκαίρι… Αυτός/αυτή φταίει! Γενικότερα ο άλλος φταίει για όλα.
  6. Του χρεώνουμε την ίδια μας την επιλογή να είμαστε μαζί του/της. Χαραμίζουμε το χρόνο μας, τα νιάτα μας, το μέλλον μας…
Περισσότερα

Οι φανταστικοί φίλοι των μικρών παιδιών – Η ταυτότητα και η σημασία τους

Γράφει ο Γιάννης Ξηντάρας, ψυχολόγος

Η Ελένη, 4 χρόνων, κάθεται στο πάτωμα και παίζει με τις κούκλες της. Τις χτενίζει , τις κουρεύει, τις ντύνει, τις βάζει να κάνουν δουλειές, να πηγαίνουν βόλτα, να συζητάνε, να τσακώνονται.

Ο Μιχάλης, συνομήλικος της περίπου, αντίστοιχα παίζει με τα αυτοκινητάκια του. φτιάχνει ένα ολόκληρο εργοτάξιο. Και οι δύο μαζί ασχολούνται με τα παιχνίδια τους, παίζουν, φωνάζουν, γελάνε, κλαίνε, τσακώνονται…

Εικόνες από μια καθημερινότητα στη ζωή ενός παιδιού ή μιας παρέας παιδιών.

Πιο ‘κεί ένα άλλο παιδί, ο Μάριος, της ίδιας ηλικίας, παίζει κι αυτό αλλά φαίνεται να μιλάει κιόλας σε κάποιον. Όταν το ρωτάμε ”σε ποιόν μιλάς;” μας απαντά με αφοπλιστική απλότητα “στον Χρήστο”. “Ποιόν Χρήστο λές;” εμείς, “στον φίλο μου ..” εκείνος. Είναι ο φανταστικός του φίλος. Ο ”Χρήστος” είναι γέννημα της παιδικής φαντασίας του Μάριου. Συνήθως είναι και αυτός συνομήλικος, έχει πάνω-κάτω τα ίδια ενδιαφέροντα και σίγουρα είναι πολύ βολικός στη συνεννόηση και στην κατανόηση του Μάριου. Τα βρίσκουν μια χαρά..

Περισσότερα

Πώς να μιλήσουμε στα παιδιά μας για μια απώλεια

Γράφει ο Γιάννης Ξηντάρας, Ψυχολόγος

Πόσο θα ήθελα να απαντήσω στο παραπάνω ερώτημα λέγοντας μόνο τα εξής:

«Πολύ απλά, κοιτώντας στα μάτια και εξηγώντας τους την αλήθεια!»

Πόσο θα ήθελα να μείνω μόνο σε αυτές τις λίγες λέξεις….

Πραγματικά πιστεύω ότι δεν χρειάζεται τίποτα περισσότερο. Οι αναλύσεις, οι δικαιολογίες, οι υπεκφυγές και πάνω από όλα τα ψέματα και η παραποίηση της αλήθειας, το μόνο που προσφέρουν είναι να δυσκολεύουν τα πράγματα. Και είναι μάλλον η δυσκολία των ενηλίκων να πουν τα πράγματα με το όνομά τους, που περιπλέκει την κατάσταση. Φοβόμαστε πως θα αντιδράσουν τα παιδιά, μην φοβηθούν, μην στενοχωρηθούν, μην κάνουν πίσω… Όμως κάποια πράγματα, ας το πάρουμε απόφαση, δεν μπορούμε να τα αποφύγουμε… Κάθε απώλεια, κάθε τέλος έχει πόνο.

Περισσότερα

Ο Χάρτης των Δικαιωμάτων ενός Γονιού

Γράφει ο Γιάννης Ξηντάρας, Ψυχολόγος

Κάθε φορά, ειδικοί και μη, σπεύδουμε να χαρτογραφήσουμε τα δικαιώματα των παιδιών. Τι χρειάζονται, τι τους κάνει καλό, τι τα κάνει να νιώθουν ευτυχισμένα, πλήρη, χαρούμενα. Καλά κάνουμε, το αξίζουν. Τα παιδιά είναι ότι πολυτιμότερο έχουμε: χρειάζονται την προσοχή, το ενδιαφέρον και την φροντίδα μας.

Εμείς, οι γονείς, τι αξίζουμε; Έχουμε δικαιώματα εμείς; Ανάγκες, επιθυμίες, προτεραιότητες; Σίγουρα έχουμε!

Παρακάτω ακολουθεί ένας συνοπτικός χάρτης με τα δικαιώματα ενός γονιού…

Περισσότερα

Ζευγάρια: Κοινό ή χωριστό ταμείο;

Γράφει ο Γιάννης Ξηντάρας, Ψυχολόγος

Πολλά ζευγάρια που αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα στην σχέση ή στον γάμο τους, έχουν ένα κοινό χαρακτηριστικό: Έχουν χωριστούς λογαριασμούς, είτε κυριολεκτικά, διατηρούν δηλαδή δύο διαφορετικούς λογαριασμούς τραπέζης, είτε απλώς πρακτικά, δηλαδή ο καθένας κρατάει το εισόδημά του στο δικό του πορτοφόλι….

Συχνά αυτό το γεγονός τα ζευγάρια το εξηγούν ως εξής: “Μοιραζόμαστε τις οικονομικές υποχρεώσεις κι έτσι ο καθένας αναλαμβάνει το δικό του μερίδιο ευθύνης”, π.χ. ο ένας πληρώνει το ενοίκιο και ο άλλος τους λογαριασμούς, ο ένας έχει αναλάβει τα μερικά έξοδα των παιδιών (ρούχα, παπούτσια, σχολικά…) και ο άλλος μερικά άλλα (φροντιστήρια, δραστηριότητες…) κλπ.. Θα μπορούσε κανείς να σκεφτεί ότι είναι μία έντιμη και ενδεχομένως δίκαιη συμφωνία, η οποία μάλιστα αν τηρείται, μπορεί να λειτουργήσει μια χαρά κι ως εκ τούτου γιατί όχι; Γιατί να μην έχουν ξεχωριστούς λογαριασμούς; Γιατί να τα μπλέκουν…;

Περισσότερα